20.7.13

Σώμερσετ Μωμ: Αναζητώντας την κρυμμένη πλευρά

Maugham, Somerset 1874 - 1965

Άγγλος συγγραφεύς που γεννήθηκε στο Παρίσι. Θεωρείται σαν ένας λίαν έμπειρος αφηγητής και δάσκαλος της τεχνικής της μυθιστορηματικής γραφής. Ένα εσωστρεφές παιδί που έπασχε από κάποια βραδυγλωσσία, ορφάνεψε στην ηλικία των δέκα ετών και έζησε με τον εφημέριο θείο του. Αν και σπούδασε αποφοιτώντας στην Ιατρική δεν άσκησε αυτό το επάγγελμα - αντίθετα αφοσιώθηκε στη λογοτεχνία.

Έζησε με μεγάλο στιλ περνώντας όλο του τον καιρό σε ταξίδια πότε στη Γαλλική Ριβιέρα, πότε στην Ανατολική Ασία, πότε στο Δυτικό Ειρηνικό. Ο Μωμ έγραψε με κάποια ειρωνεία, εμβαθύνοντας την παρατήρηση του, συχνά εκφράζοντας μια κυνική αποστασιοποιημένη στάση προς τη ζωή. Κέρδισε πρώτα την αναγνώριση σαν δραματουργός πριν γίνει γνωστός σαν συγγραφέας, με το πρώτο του σατυρικό έως σαρδόνιο έργο την Κυρία Φρέντερικ (1907). Ακολούθησαν οι επιτυχίες Ο Κύκλος (1921), Οι Καλύτεροι (1923), Η πιστή σύζυγος (Constant Wife) (1927).

Ο Μωμ έγραψε οκτώ μυθιστορήματα προτού γράψει το συναρπαστικό - μερικώς αυτοβιογραφικό του μυθιστόρημα "Ανθρώπινη Δουλεία" (1915) μια ιστορία της επίπονης ενηλικίωσης ως τη πλέρια αυτοπραγμάτωση, ενός νέου εαίσθητου ζωγράφου. Σαν ρεπόρτερ στη Ρωσία - απεσταλμένος για να καλύψει την Οκτωβριανή επανάσταση, κατά την εποχή του Α΄παγκοσμίου πολέμου, έγραψε το "Μυστικός πράκτορας" (Secret Agent),(1928) - βιβλίο που επηρρέασε τους μετέπειτα συγγραφείς κατασκοπικής λογοτεχνίας - τους Βρετανούς Γκράχαμ Γκρην και Ιαν Φλέμιγκ καθώς και τον Γάλλα Ζαν λε Καρέ.

Άλλα διάσημα μυθιστορήματα του Μωμ είναι "Το Φεγγάρι και έξι Πένες" (1919) βασισμένο στη ζωή του Γάλλου ζωγράφου Πωλ Γκωγκέν, "Κέικς και Μπύρες" (1930) που σατυρίζει τους Τόμας Χάρντυ και Χιου Ουόλπολ και το "Στην κόψη του ξυραφιού" (1944) που εξιστορεί την εναγώνια αναζήτηση του νεαρού Αμερικάνου Larry Durrell στην πορεία του για πνευματική ολοκλήρωση - σκοπό που συνολικά εκείνη η γενιά είχε, χρησιμοποιώντας διάφορους τρόπους φυγής από μια πραγματικότητα που δεν άντεχε (Beat Generation), ενστερνιζόμενοι ως και τις μακρινές θρησκείες της Ανατολής (Βουδισμό, Ινδουϊσμό).

Συχνά τα γραπτά του, ιδίως οι σύντομες ιστορίες του "η Βροχή" και "το Γράμμα" έχουν ως υπόβαθρο τα εξωτικά μέρη όπου έζησε. Στη συνέχεια της διαδρομής του και προς την τέλος της ιδιαίτερα, ο Μωμ ασχολήθηκε με τη συγγραφή δοκιμίων όπως "Η Τέχνη του Μυθιστορήματος", "Μια εισαγωγή σε δέκα νουβέλες και τους συγγραφείς τους" (1955), είναι τα χαρακτηριστικά δείγματα αυτής.

Υπήρξε ένας από τους γνωστότερους και πλέον επιτυχημένους συγγραφείς σε όλη τη διάρκεια της ζωής του - αρκετά έργα του μεταφέρθηκαν στη μεγάλη οθόνη πρωτοστατούσης της "Ανθρώπινης Δουλείας" (Human Bontage), (1915), με πρωταγωνιστές version του 1934, τους Μπέττυ Ντέιβις, Τρέβορ Χάουαρντ - ταινία που έκανε γνωστή τη Μπέττυ Ντέιβις και την καθιέρωσε στους ρόλους της ωραίας κακιάς. Η υπόθεση αφορά τη σκληρή σερβιτόρα Mildred Rogers, που οδηγεί τον φτωχό, μερικώς ανάπηρο και ολικώς απελπισμένο και εξ αιτίας της, ζωγράφο Philip Carey, σε έσχατα σκαλιά της ανθρώπινης υποδούλωσης.

Περιέργως πως στα πρώτα χρόνια του 21ου αιώνα, περιήλθε σε μια κάποια αφάνεια. Ο ίδιος έλεγε με τον σατυρικό συνάμα κυνικό τρόπο που είχε καθιερώσει στα βιβλία του, "Είμαι πρώτος αλλά στη δεύτερη γραμμή!"
Πηγή: προσαρμογή, εμπλούτιση Maugham, Somerset / Αρχική Εικόνα πηγή / W. Somerset Maugham's Quote from Razor's Edge: We are walking according to the light we are given